جنگها و تاریخ

ورود ساندیس خورها و عرزشی ها به این مکان مقدس اکیداً ممنوعه.

جنگها و تاریخ

ورود ساندیس خورها و عرزشی ها به این مکان مقدس اکیداً ممنوعه.

عناوین یادداشت‌ها

  • تاریخ بدیل چیست و چه جایگاهی دارد؟ سه‌شنبه 7 بهمن 1404 09:06
    اگر هیتلر قبل از آغاز جنگ جهانی دوم ترور شده بود چه می شد؟ اگر آمریکا در ساخت بمب هسته ای با شکست مواجه می شد چه می شد؟ اگر هواپیمای حامل خمینی توسط شاه سرنگون می شد چه می شد؟ سوالهای اگر... آنگاه چه می شد؟ هیچ گاه ذهن علاقمندان به تاریخ را ترک نمی کند. اگر بر خلاف تاریخ و بر اساس یکی از فرضهای بالا تاریخ را مجددا...
  • سخنرانی دکتر معصومی همدانی دربارۀ تاریخ نگاری علم دوشنبه 6 بهمن 1404 14:11
    سخنرانی دکتر معصومی همدانی درباره تاریخ نگاری علم در محل پژوهشکده تاریخ علم دانشگاه تهران
  • پی‌یر دیونیس؛ مردی که تیغ را به علم بدل کرد دوشنبه 6 بهمن 1404 08:22
    در قرن هفدهم، وقتی جراحی هنوز کاری بود میان تجربه و جسارت و پزشکان جراحان را با حقارت و از بالا به پایین نگاه می کردند، در پاریس مردی برخاست که می‌خواست آن را به دانش و نظم علمی بدل کند . نامش پی‌یر دیونیس بود؛ جراحی فرانسوی که راه پزشکی نوین را گشود . او در بیمارستان بزرگ «هتل دیو» شاگردانش را گرد می‌آورد و می‌گفت :...
  • عملیات سیموم؛ نجات در سایه‌ها یکشنبه 5 بهمن 1404 11:54
    سال ۱۹۹۰ ، چند هفته مانده به آغاز جنگ خلیج فارس ... شش مأمور سیا و آژانس اطلاعات دفاعی آمریکا (DIA) در بغداد گیر افتاده بودند . عراق زیر چنگ صدام حسین بود و دستگاه امنیتی‌اش به هر جنبنده‌ای شک داشت . هیچ کشوری حاضر به کمک به آمریکایی‌ها نشد؛ نه بریتانیا، نه فرانسه، نه روسیه . اما یک کشور غیرمنتظره، لهستان، پذیرفت این...
  • طبقه بندی علوم نزد دانشمندان مسلمان یکشنبه 5 بهمن 1404 11:46
    یک بحث نسبتا طولانی درباره علم و دیدگاه دانشمندان مسلمان درباره علم و اینکه آنها علوم مختلف را چگونه طبقه بندی می کردند (فایل صوتی است):
  • شبی که GSG 9 دنیا را شگفت‌زده کرد شنبه 4 بهمن 1404 09:53
    پاییز ۱۹۷۷ ، آلمان غربی در بحران بود. هواپیمای لوفت‌هانزا پرواز ۱۸۱ با ۸۶ سرنشین توسط چهار تروریست گروه «ارتش سرخ آلمان » و «جبهه خلق برای آزادی فلسطین» ربوده شد . هدف آن‌ها: آزادی اعضای دستگیرشده ارتش سرخ آلمان و فشار سیاسی بر دولت آلمان . هواپیما پس از عبور از چند کشور، سرانجام در فرودگاه موگادیشو (سومالی) فرود آمد...
  • مسراشمیت 262؛ نخستین جت جنگنده تاریخ شنبه 4 بهمن 1404 09:45
    مسراشمیت 262 ، معروف به پرستو ، اولین هواپیمای جتی بود که وارد نبردهای هوایی شد و تحول بزرگی در هوانوردی نظامی ایجاد کرد. این جنگنده توسط آلمان نازی در جنگ جهانی دوم استفاده شد و توانست علیه بمب‌افکن‌های متفقین وارد عمل بشود . ویژگی‌ها دو موتور جت یونکرز Jumo 004B سرعت: تا ۸۷۰ کیلومتر/ساعت در ارتفاع ۶۰۰۰ متر تسلیحات:...
  • سقوط توپولوف شوروی سابق و سیسمونی گیت جمعه 3 بهمن 1404 21:49
    یکی از لایوهای قدیمی مو که چند سال پیش گذاشته بودم در اینستاگرام پیدا کردم... با هم ببینیم داستان سقوط تولوپوف نیروی دریایی شوروی سابق که همه بزرگان ناوگان شمال توش کشته شدند وارتباط اون با سیسمونی گیت چی بوده؟
  • نبرد هامپتون رودز، اولین نبرد دریایی کشتی‌های آهنین در تاریخ جمعه 3 بهمن 1404 08:52
    در میانهٔ جنگ داخلی آمریکا، یکی از شگفت‌انگیزترین رویدادهای تاریخ جنگ‌های دریایی رخ داد : نبرد هامپتون رودز در روزهای ۸ و ۹ مارس ۱۸۶۲ . این نبرد نه‌تنها در سرنوشت جبهه‌ها اثر گذاشت، بلکه آغازگر عصر جدیدی در تاریخ نیروی دریایی جهان شد . روز نخست: ورود غول جنوبی‌ها کنفدراسیون‌ها کشتی چوبی قدیمی موسوم به USS Merrimack را...
  • ناوبری اینرسی؛ نقظه ضعف اساسی پهپادهای انتحاری ایران جمعه 3 بهمن 1404 08:47
    تقریبا یک سال پیش بود که نوید محمد زاده به دلیل منتشر کردن یک استوری در فضای مجازی و به بهانه ایجاد رعب در راستای خدشه به امنیت روانی جامعه مورد تعقیب قضایی قرار گرفت. البته همین حرفها را هم هفته پیش جناب سردار شمخانی تکرار کردند. به زبان ساده: هر دو حمله موشکی ایران به اسرائیل، موسوم به وعده صادق، در حقیقت چیزی نبوده...
  • واحد ضدتروریستی آلمان GSG 9، از مونیخ تا موگادیشو جمعه 3 بهمن 1404 08:37
    پس از فاجعه‌ی خونین المپیک مونیخ 1972 ، که در آن اعضای گروه «سپتامبر سیاه» ورزشکاران اسرائیلی را گروگان گرفته و در طی عملیات نجات آنها ۱۱ نفر کشته شدند، دولت آلمان غربی دریافت که به نیرویی ویژه برای مقابله با تهدیدهای تروریستی نیاز دارد . در نتیجه، در همان سال، واحد GSG 9 der Bundespolizei (گروه ۹ پلیس فدرال) به...
  • ادوارد جنر، واکسیناسیون و اعتراضات مردمی پنج‌شنبه 2 بهمن 1404 11:01
    این مطلب رو شهریور 1400 نوشتم. خواندن اون پس از اعتراضات مربوط به فوت خدا بیامرز مهسا امینی و شلوغی های دی 1404 که هنوز علتش برام معلوم نیست اکیدا و شدیدا توصیه میشه.
  • اولین ستاد جنگ ثابت در زمان صلح و تاثیرات آن در جنگهای مدرن پنج‌شنبه 2 بهمن 1404 10:48
    در اینجا توضیح دادیم که یکی از معضلات اساسی نیروهای نظامی ایران وجود دو ستاد کل جداگانه است. حال بد نیست با نگاهی تاریخی به سراغ ارگانی به نام ستاد کل برویم. قبل از غرق شدن در تاریخ یادآوری می کنم که نقش ستادکل برای هر سازمان نظامی مشابه با نقشی است که مغز برای بدن دارد. بدون ستاد کل تمامی سلاح های مدرن دنیا را هم که...
  • رجزخوانی؛ سلاح روانی نبردهای باستانی پنج‌شنبه 2 بهمن 1404 10:37
    رجزخوانی فقط خواندن شعر یا فریاد جنگی نیست؛ یک ابزار روانی-نظامی ‌ست با ریشه‌ای کهن در تاریخ نبردها. از عرب‌های شبه‌جزیره تا سامورایی‌های ژاپنی، همه جایی برای این آیین داشتند . در متون جنگی اسلامی—از بدر تا عاشورا—رجزخوانی نقشی فراتر از نمایش قدرت داشت . چهار کارکرد کلیدی رجز : 1 ترساندن دشمن با تصویرسازی از شجاعت و...
  • داستان جنگ فوتبال؛ وقتی مسابقه مقدماتی جام جهانی به جنگ واقعی تبدیل شد پنج‌شنبه 2 بهمن 1404 10:30
    در ژوئیه ۱۹۶۹ ، مسابقات انتخابی جام جهانی میان السالوادور و هندوراس به درگیری‌ای خونین ختم شد که بعدها به «جنگ فوتبال» شهرت یافت. هرچند نام این جنگ از فوتبال گرفته شده، اما ریشه‌های آن بسیار عمیق‌تر بود: بحران مهاجرت، اصلاحات ارضی، و تنش‌های سیاسی میان دو کشور . درگیری از مسابقه برگشت آغاز شد؛ جایی که خشونت میان...
  • خدای تصمیمها چهارشنبه 1 بهمن 1404 12:14
    یانوس، خدای آستانه‌ها و لحظه‌های گذار در اساطیر روم باستان است. او با دو چهره تصویر می‌شود؛ یکی رو به گذشته و دیگری رو به آینده. یانوس نماد لحظه‌ای است که نه کاملاً در آنچه بوده‌ایم مانده‌ایم و نه هنوز به آنچه خواهیم شد رسیده‌ایم . او خدای آغاز و پایان است؛ خدای درها، دروازه‌ها و تصمیم‌هایی که مسیر زندگی را تغییر...
  • نظامی‌گری و جنگ از دیدگاه چوانگ‌تزو چهارشنبه 1 بهمن 1404 12:10
    قبلا درباره نظامی گری ای دیدگاه لائوتزو صحبت کردیم . این بار نظامی گری را از دیدگاه دومین رهبر فکری مکتب تائو بررسی می کنیم. چوانگ‌تزو جنگ و نظامی‌گری را نه به عنوان ابزاری برای قدرت، بلکه نشانه‌ای از شکست مدیریت انسانی می‌دانست : جنگ نشانه نابسامانی و بی‌تدبیری است «وقتی جهان به توازن و هماهنگی برسد، جنگ معنایی...
  • مدیریت نظامی از نگاه لائوتزو در کتاب تائو ته چینگ چهارشنبه 1 بهمن 1404 12:05
    شش ماه پس از جنگ ویرانگر 12 روزه با اسرائیل، اجازه بدهید تا ببینیم خرد 2500 ساله کهن چین درباره جنگ چه می گوید. برخلاف فرمانروایان متعارف که قدرت نظامی را مایه افتخار می‌دانند، لائوتزو آن را نشانه انحراف از طبیعت (تائو) و شکست تدبیر می‌داند . مهم‌ترین آموزه‌های مکتب لائوتزو : جنگ، نشانه ضعف تدبیر است، نه قدرت حکمت ....
  • اگر به اندازه کافی باهوش باشی، حتی سکوت دشمن هم حرف می‌زنه؛ قسمت چهارم و آخر چهارشنبه 1 بهمن 1404 11:57
    رضا کیانی قبلا و در سه پست متوالی ( قسمت اول ، قسمت دوم ، قسمت سوم ) گفتیم که با تفکر مناسب و کنار گذاشتن قطعات گوناگون اطلاعاتی که داریم می توانیم به حقایقی دست پیدا کنیم که اغلب در برابر دید همگان قرار دارد اما کسی توجهی به آنها نمی کند. ذهن آدمی هنگامی که یه یک پازل برخورد می کند که قطعاتی از آن مفقود شده است به...
  • یک جمله معترضه درباره ساواک چهارشنبه 1 بهمن 1404 11:50
    یکی دو قسمت از سریال « تاسیان » به کارگردانی سرکار خانم تینا پاکروان رو اتفاقی دیدم. درباره داستان و کارگردانی نظری ندارم، فقط یه تذکر تاریخی لازمه : در این سریال (و البته تقریباً همه‌ی سریال‌ها و فیلم‌هایی که بعد از انقلاب درباره ساواک ساخته شده)، نشون داده می‌شه که چند مأمور ساواکی میریزن جایی رو می‌گیرن یا کسی رو...
  • سلاحی که جنگهای محاصره را دگرگون کرد سه‌شنبه 30 دی 1404 14:23
    رضا کیانی در سال ۱۵۲۱ ، در میانه جنگ‌های ایتالیا، محاصره شهر مِزیِر شاهدِ پدیده‌ای بود که بعدها فصلِ تازه‌ای در تاریخ جنگ و توپخانه گشود: به‌کارگیری خمپاره به‌عنوان سلاحی نسبتاً نوین . خمپاره‌ها برخلاف توپ‌های آتش مستقیم، گلوله را با زاویه‌ای تند و مسیر قوسی پرتاب می‌کردند و توانایی نفوذ بر فراز دیوارها و اصابت به...
  • وقتی موساد و اسکورزینی دست به دست هم دادند سه‌شنبه 30 دی 1404 14:16
    رضا کیانی ۱۹۶۲ ، مونیخ. هاینز کروگ، مدیر پروژه‌های موشکی مصر و یکی از شاگردان ورنر فون براون، طبق معمول به دفترش رفت و دیگر هرگز دیده نشد. پلیس آلمان سال‌ها او را «ناپدیدشده» اعلام کرد، اما حقیقت پشت پرده چه بود؟ موساد تصمیم گرفته بود دانشمندان آلمانیِ در خدمت جمال عبدالناصر را از میان بردارد . برای این کار از چهره‌ای...
  • آدمک‌هایی که حرف می‌زدند سه‌شنبه 30 دی 1404 14:13
    رضا کیانی در سده‌ی هجدهم، زمانی که هنوز هیچ بلندگویی، تلفنی یا ضبط‌ صوتی وجود نداشت، کشیشی فرانسوی به نام آبه میکال دست به کاری زد که همه را شگفت‌زده کرد : او دو آدمک سخنگو ساخت که می‌توانستند با صدای انسان حرف بزنند . این دو پیکره، از چوب و فلز ساخته شده بودند . درون سینه‌شان مخزن‌های هوا و لوله‌هایی باریک قرار داشت...
  • کبوتری که بر بالهای اندیشه پرواز کرد سه‌شنبه 30 دی 1404 14:11
    رضا کیانی در چهار قرن پیش از میلاد، «آرخوتاسِ تارنتی» — فیلسوف و ریاضی‌دان یونانی — پرنده‌ای چوبی ساخت که می‌توانست خودش پرواز کند ! بدنه‌ی این کبوتر از چوب ساخته شده بود و درونش محفظه‌ای توخالی برای هوای فشرده قرار داشت . آرخوتاس با دمیدن یا گرم‌کردن هوا در این محفظه، نیرویی ذخیره می‌کرد و وقتی هوا از روزنه‌ای باریک...
  • چرا زلنسکی اصرار دارد تا از ترامپ تاماهوک بخرد؟ سه‌شنبه 30 دی 1404 14:06
    چند هفته قبل مذاکرات بین اوکراین و ایالات متحده حول این محور بود که آمریکا از موشکهای کروز تاماهاوک خود چند تایی را به اوکراین بفروشد. اما با وجود انواع موشکها و پهپهادهای انتحاری در زرداخانه جنگی زلیسنکی چرا انقدر او اصرار به داشتن این نوع موشکهای آمریکایی دارد. دلیل اصرار زلیسنکی کاملاً روشن است: تاماهوک به اوکراین...
  • نازی‌های آمریکایی؛ رؤیای هیتلری در نیویورک! سه‌شنبه 30 دی 1404 13:24
    رضا کیانی قبلا درباره حزب نازی-فاشیست انگلستان صحبت کردیم. بد نیست نگاهی هم داشته باشیم به حزب نازی ایالات متحده آمریکا. در دهه‌ی ۱۹۳۰ میلادی، زمانی که آلمان زیر پرچم هیتلر به سرعت در حال صعود بود، در آن‌سوی اقیانوس اطلس نیز گروهی از مهاجران آلمانی در آمریکا تلاش کردند نسخه‌ای از همان ایدئولوژی را در خاک «سرزمین...
  • رابرت فولتون؛ پیشگام زیردریایی و کشتی بخار شنبه 27 دی 1404 11:58
    نویسنده: رضا کیانی گفتیم که کورنلیس دربل برای اولین بار یک زیردریایی ساخت و آن را در برابر شاه انگلستان به صورت عملی آزمایش کرد. در حدود 180 سال بعد یک آمریکایی با ذهنی خلاق و نگاهی رو به آینده، را دربل را ادامه داد و گامی بزرگ در دگرگونی دریاها برداشت . رابرت فولتون مهندسی بود که توانست نخستین زیردریایی کارآمد جهان...
  • سیارت متخل؛ واحد سایه‌ها جمعه 26 دی 1404 10:31
    نویسنده: رضا کیانی قبلا درباره واحدهای ضدتروریست یمام صحبت کردیم. یمام در اصل یکی از واحدهای پلیس اسرائیل است. حال نوبت رسیده به معرفی واحد ضد تروریست ارتش اسرائیل به نام سیارت متخل که تحت نظر ستاد کل ارتش عمل می کند. این واحد نخبه‌ترین واحد اطلاعاتی و ضدتروریستی ارتش اسرائیل است و در سال ۱۹۵۷ میلادی به ابتکار ژنرال...
  • از طوفان تا تجزیه؟ روایت یک شکست نظامی-سیاسی جمعه 26 دی 1404 08:34
    (این متن بلافاصله بعد از جنگ 12 روزه نوشته شده) رضا کیانی هفته گذشته، اسرائیل با حمله‌ای برق‌آسا ساختار نظامی ایران را غافلگیر کرد؛ دفاع هوایی، پایگاه‌های غرب کشور و زیرساخت‌های کلیدی هدف قرار گرفتند. در عوض، واکنش ایران پراکنده، کند و کم‌اثر بود. حملات موشکی و پهپادی ایران نیز نتوانست ضربه جدی وارد کند و بیشتر به...
  • خرابکاری های موساد؛ از مصر دهه ۶۰ تا لبنان امروز جمعه 26 دی 1404 08:21
    رضا کیانی در دهه ۱۹۶۰ ، جمال عبدالناصر برای توسعه موشک‌های دوربرد، گروهی از دانشمندان سابق نازی آلمان را به مصر آورد. موساد این پروژه را تهدیدی جدی برای اسرائیل می دانست و طرحی پیچیده برای خرابکاری فنی و نفوذ در زنجیره تأمین تجهیزات اجرا کرد : قطعات کلیدی مثل ژیروسکوپ‌ها و سامانه‌های هدایت قبل از رسیدن به مصر دستکاری...