اولین نبرد بین کشتی های آهنین در تاریخ

اولین نبرد بین کشتی های تمام زرهپوش در جنگ داخلی آمریکا اتفاق افتاد. فیلم کوتاه زیر در این باره است.

نهضت ترجمه

امویان که به دست عباسیان مضمحل شدند جامعه ی اسلامی علاوه بر تغییرات سیاسی تغییرات فرهنگی عمده ای را متحمل شد. از جمله ی این تغییرات ورود مکاتب فکری یونانی، آیینهای ریاضت کشی هندی، علوم دقیقه و ... به دنیای اسلام بود. تمامی اینها چون موجی جامعه ی مسلمانان را در قرن دوم هجری زیر و رو کرد. از مهمترین رویدادهای فرهنگی ابتدای حکومت عباسیان آشنایی مسلمانان با دانش و فلسفه ی یونانی بود که منجر به شکل گیری نهضت ترجمه شد. در این رویارویی مسلمانان ،که با تمدنی غنی تر و عمیق تر از تمدن خود روبروشدند، با تشنگی زیادی به ترجمه ی آثار علمی یونانی دست زدند. این ترجمه گاهی از طریق زبانهای واسطه ،مانند سریانی، و گاه مستقیما صورت گرفت. چرایی این ترجمه ها، کارکردهای سیاسی آنها از دیدگاه عباسیان، اثرات آنها بر جامعه مباحثی است که امروزه ها در بین مورخین علم مورد توجه قرار می گیرند. از جمله ی این تحقیقات کتابی است که خلاصه ی آن را می توانید از اینجا دانلود کنید. این کتاب توسط دیمیتری گوتاس ،یکی از شرق شناسان معروف معاصر، نوشته شده و توضیحات جالبی درباره ی نضهت ترجمه به دست می دهد.

این نهضت ترجمه در قرون 10-12 میلادی سیر وارونه گرفت و اروپاییان با ترجمه ی مجدد کتابهای علمی و فلسفی یونان از زبان عربی ،به همراه شرح و تفسیرهای دانشمندان مسلمان، به دنیای جدیدی قدم نهادند و عصر رونسانس را آغاز کردند. مطالعه ی اصل کتاب گوتاس به علاقمندان تاریخ اکیدا توصیه می شود.

طراحی های هندسی در کشورهای اسلامی

طراحی گره چینی در کشورهای مختلف رواج دارد اما در معماری اسلامی کاربرد گسترده ای پیدا کرده است. فیلم زیر در اینباره است.

نبرد عسل اوتار

نبرد عسل اوتار یکی از بزرگترین نبردهای تانک در طی جنگ  اول هند و پاکستان می باشد. این نبرد در طی روزهای هشتم تا دهم سپتامبر و هنگامی که پاکستان با نیروی زرهی و پیاده وارد خاک هندوستان شد تا شهر خم کاران در عمق 5 کیلومتری مرز هندوستان را تسخیر کند روی داد. هندی ها ضدحمله ای را اجرا کردند و پس از 3 روز جنگ بی امان پاکستانی ها را در نزدیک عسل اوتار پس زدند. هندی ها جنگندگی بیشتر، زمین بهتر و تاکتیکها و استراتژی بهتری داشتند.

ادامه ماجرا را در اینجا بخوانید.

نبرد المنصوره

در اولین روز از جنگ اکتبر1973 هواپیماهای نیروی هوایی مصر به اهدافی در صحرای سینای تحت اشغال اسرائیل حمله کردند. این حملات هوایی در پیروزی ابتدایی اعراب نقش داشتند. از دید مصری ها این حملات کلید رسیدن اعراب به پیروزی در این کشاکش بود.

این امر به خوبی در منابع تاریخی ثبت شده است اما نبردهای هوایی دیگری نیز در روزهای باقیمانده از جنگ نیز صورت گرفتند که کمتر مورد بررسی قرارگرفته اند. جزئیات این گونه عملیات تا به امروز کمتر در اختیار عموم قرارگرفته اند. به ویژه یکی از این نبردها به اندازه ای برای دولت مصر اهمیت یافت که سبب شد روز نیروی هوایی این کشور از دوم نوامبر به 14 اکتبر تغییر یابد. نیروی هوایی مصر با سربلندی این نبردهوایی را "نبرد المنصوره" نامیده است و در روز 14 اکتبر یاد آن را گرامی می دارد.

ادامه نبرد را در مقاله زیر بخوانید.

نبرد آژینکور

نبرد آژنکورت در شمال فرانسه بین پادشاه انگلیس هنری پنجم و پادشاه فرانسه چارلزششم انجام شد و یکی از نبردهای جنگهای 100 ساله اروپای قرون وسطی می باشد. چارلز فرماندهی سپاهیانش را برعهده نگرفت و فرانسوی ها به رهبری چارلز دی آلبرت وارد نبرد شدند. انگلیسی ها بیشتر از کمانداران خود استفاده کردند. این نبرد به وسیله نمایشنامه هنری پنجم -اثر شکسپیر- در تاریخ جاودانه شده است. این نبرد آخرین پیروزی  بزرگ کمانداران بر شوالیه های زره پوش بود. عصر باروت درحال آغاز شدن بود و .... بقیه داستان را می توانید از اینجا دانلود کنید.

راه های انتقال علوم به دنیا اسلام

قرن دوم هجری مصادف شد با حرکتی که امروزه آن را با نام نهضت ترجمه می شناسیم. کتابهای زیادی در علوم و فلسفه از نقاط مختلف جهان و با زبانهای مختلف به عربی ترجمه شدند تا علوم روز آن زمان وارد دنیای اسلام شود. اما اینکه این علوم از کدام مبدأ وارد جهان اسلام شدند را به صورت خلاصه می توانید در نقشه ی بالا ببینید.

فقط ده متر آن طرف تر

معمولا مسئولان عالی رتبه کشور به صورت خصوصی در مورد ضرورت ادامه یا پایان جنگ صحبت می کردند. همه وزرا نیز عین همین صحبت را داشتند. تقریبا اکثر آنها نسبت به ادامه جنگ انتقادهای جدی داشتند اما در جلسات رسمی هیات دولت وقتی صحبت از جنگ به میان می آمد، همه به نحوی به ادامه جنگ رای می دادند و با شور و شوق متفق القول می شدند که باید جنگ را با شدت ادامه داد. آیه های قرآن و حدیث های معصومان و شعرهای حماسی را نیز چاشنی سخنان خود می کردند. 

یک اتاقی در پشت محل برگزاری هیات دولت بود که وزرا برای تماس با دفتر یا منزلشان و یا رفع خستگی و کشیدن سیگار و نوشیدن چای به آنجا می رفتند. معمولا وقتی خبر و یا گزارشی از وضعیت جنگ ارائه می شد وزرا نظرات واقعی شان را در آن اتاق به خوبی بیان می کردند و به صورت خودمانی مخالف ادامه جنگ بودند. 

اما وقتی ده متری از آن اتاق دور می شدند بر ضرورت تداوم جنگ سخن می گفتند. من واقعا نمی توانم قضاوت خودم را در این مورد بیان کنم. در حالی که شرایط و با موقعیتی که معاونان و وزرا داشتند باید به صورت شفاف به تجزیه و تحلیل مسائل و تصمیم گیری های نظام می پرداختیم که متاسفانه چنین نشد.

البته در مجلس هم همین طور بود، تمام نطق های پیش از دستور نمایندگان در دفاع از ادامه جنگ بود، اما وقتی با تک تک نمایندگان به صحبت می نشستی که با این همه حمله وضعیت مناطق جنگی امیدوار کننده نیست، وضعیت مادی این گونه است ،وضع آموزش نظامی نیروها نیز چنین است و تجهیزات کافی وجود ندارد آن نماینده هم ضرورت ادامه جنگ را به نقد می کشید و مخالفت می کرد. نمی دانم آیا این جزیی از روان شناسی جامعه ایران است که افراد هیچ وقت با صراحت حرف ها و نظرات خود را نمی زنند یا چیز دیگری است.این مساله موجب می شود که مسوولان نظام ی کشور هم فریب بخورند.

 بخشی از مصاحبه آقای روغنی زنجانی در کتاب اقتصاد ی جمهوری اسلامی

سرآغازهای علم در غرب

از جمله کتابهایی که به عنوان منبع در تاریخ علم استفاده می شوند یکی هم کتاب سرآغازهای علم در غرب است. این کتاب توسط دیوید سی لینبرگ نوشته شده است و سیر رشدعلمی غرب را از دوران یونان باستان تا انتهای قرون وسطی پیگیری و بررسی می کند. فصلهای این کتاب عبارتند از:
فصل اول:علم و خاستگاه های آن
فصل دوم:یونانیان و جهان
فصل سوم: فلسفه طبیعت در نزد ارسطو
فصل چهارم: فلسفه طبیعی در عصر هلنی مآبی
فصل پنجم: علوم ریاضی در یونان باستان
فصل ششم: علم پزشکی در یونان و روم
فصل هفتم: علم در دوره رمی ها و آغاز سده های میانه
فصل هشتم: علم دراسلام
فصل نهم: احیای دانش در مغرب
فصل دهم: بازیافت وجذب علم یونان واسلامی
فصل یازدهم: جهان سده های میانه
فصل دوازدهم:فیزیک در زیر منطقه فلک ماه
فصل سیزدهم:پزشکی و تاریخ طبیعی در سده های میانه
فصل چهاردهم: میراث علم قدیم و علم سده های میانه

نام کتاب: سرآغازهای علم در غرب
نویسنده: دیوید سی لیندبرگ
مترجم: فریدون بدره اى
ناشر: علمی و فرهنگی
زبان کتاب: فارسی
تعداد صفحه: 597
اندازه کتاب: وزیری جلد سخت -
خلاصه ی تمام کتاب را در دو قسمت می توانید از ادرسهای زیر دانلود کنید و مطالعه کنید ولی توصیه می شود که به متن اصلی کتاب رجوع شود.

قسمت اول

قسمت دوم

طبیعیات در دوره ی اسلامی

طبیعیات نام علمی است که امروزه فیزیک نامیده می شود. البته بین آنچه که امروزه فیزیک نامیده می شود با آنچه که 25 قرن پیش در یونان باستان فیزیک نامیده می شد تفاوت از زمین تا آسمان است. به هرحال این فایل سیر تاریخی کوتاهی است از آنچه که در قرون گذشته فیزیک نامیده می شده و سفر آن از یونان باستان به سرزمینهای اسلامی: از طالس تا ارسطو و از ارسطو تا ابن سینا و ابن سینا تا ملاصدرا...