نویسنده: رضا کیانی
واحد دلتا فورس یا نیروی دلتا یکی از سریترین و حرفهایترین نیروهای ویژهی جهان است.این یگان در سال ۱۹۷۷ به دستور پنتاگون و تحت رهبری افسر افسانهای چارلز بکویث تأسیس شد. بکویث به عنوان یک چترباز کلاه سبز طی یک برنامه ی تبادل افسران بین نیروهای ویژه ی آمریکا و بریتانیا به بریتانیا اعزام شد و مدتی نسبتا طولانی را با نیروهای ویژه هوابرد گذرانده بود. روشهای استخدام، آموزش، تاکتیکها و روشهای درگیری نیروی ویژه هوابرد برای بکویث بسیار الهام بخش بود.
پس از پایان دوره آموزشی، بکویث برای انجام عملیات ضدتروریستی به همراه نیروی ویژه هوابرد به مالایا اعزام شد و در عمل مشاهده کرد که یک نیروی ویژه برای عملیات در پشت خطوط دشمن باید چه بکند. پس از بازگشت بکویث به آمریکا، او را به ویتنام اعزام کردند و او سعی کرد تا در آنجا بر اساس الگوی بریتانیایی ها؛ واحدهای کلاه سبز زیر دستش را هدایت کند. با پایان جنگ ویتنام، بکویث اولویت خود را تشکیل یک نیروی ویژه مشابه با سرویس ویژه هوابرد در نیروی زمینی آمریکا قرار داد؛ و در انتها موفق شد تا دلتافورس را بر اساس همان تجربه بسازد.
مأموریتهای اصلی دلتا فورس
اعضای دلتا فورس از میان زبدهترین افراد یگانهای نیروی مخصوص (کلاه سبزها، رنجرها و تفنگداران دریایی) و حتی خلبانان انتخاب میشوند. مراحل گزینش سخت، محرمانه و شامل آزمایشهای روانی، استقامت و تصمیمگیری سریع است.
مهمترین عملیاتهای دلتا فورس
1. عملیات پنجه عقاب (1980)
تلاش برای نجات گروگانهای آمریکایی در سفارت ایالات
متحده در تهران؛ مأموریتی که بهدلیل طوفان شن و نقص فنی هلیکوپترها در طبس شکست
خورد اما سنگبنای دکترین جدید ضدتروریسم آمریکا شد.
2. عملیات در پاناما (1989)
بازداشت «مانوئل نوریگا»، دیکتاتور پاناما.
3. عملیات در موگادیشو، سومالی (1993)
شرکت در دستگیری محمد عیدید؛ نبردی خونین که بعدها در
فیلم سقوط شاهین سیاه جاودانه شد.
4. عملیاتهای پس از 11 سپتامبر (2001–2020)
شکار رهبران القاعده و داعش، از جمله شرکت در عملیات هدف
قرار دادن ابوبکر البغدادی در سوریه.
ماهیت پنهان و همکاری جهانی
دلتا فورس زیرمجموعه مستقیم فرماندهی مشترک عملیات ویژه است و اغلب با واحدهایی چون سیلهای نیروی دریایی یا همکاری میکند. تمام عملیاتهای آن محرمانه و خارج از دید رسانههاست — جایی که شکست، رسانه ای نمی شود و موفقیت بیصداست.
شعار نانوشته دلتا:
“حرفهایهای خاموش”
رضا کیانی
سرویس ویژه هوابرد (SAS) یکی از نخستین و مؤثرترین یگانهای ضدتروریسم در جهان است. اگرچه این واحد نظامی در آغاز برای انجام مأموریتهای نفوذی در جنگ جهانی دوم ایجاد شد، اما پس از دهه ۱۹۷۰ میلادی، مأموریت اصلی آن به مبارزه با تروریسم شهری و آزادسازی گروگانها تغییر یافت ؛ و استانداردی تازه برای عملیات ویژه در جهان بنا کرد.
مأموریت و ساختار
واحد ضدتروریسم SAS که با نام “Counter
Revolutionary Warfare Wing” شناخته میشود، تخصص بالایی در نبرد شهری،
تیراندازی دقیق، نفوذ خاموش، و نجات گروگانها دارد. اعضای این نیرو از بین سربازان نخبه ارتش بریتانیا
انتخاب و در شرایط فوقسخت روانی و فیزیکی آموزش میبینند.
مهمترین عملیاتهای ضدتروریستی SAS
1. عملیات آزادسازی گروگانها در سفارت ایران (لندن 1980)
شش تروریست عرب در سفارت ایران در لندن اقدام به گروگان
گیری کردند. در کمتر از ۱۷ دقیقه، تیم SAS وارد ساختمان شد، پنج تروریست را از بین برد و
گروگانها را نجات داد. این عملیات بهصورت زنده از تلویزیون جهانی پخش
شد و بهعنوان نخستین نمایش موفق ضدتروریسم مدرن شناخته میشود.
2. عملیات در ایرلند شمالی (دهه 1980–1990)
SAS در چارچوب برنامه ضدشورشی بریتانیا با اعضای ارتش جمهوریخواه
ایرلند (IRA)
درگیر شد و دهها عملیات
پیشگیرانه و بازداشت هدفمند انجام داد.
3. عملیات در خاورمیانه و آفریقا
نیروهای SAS در همکاری با اینتلیجنت سرویس و واحد
دلتا فورس آمریکا، در دهه ۲۰۰۰ در بازداشت رهبران گروههای تروریستی مانند القاعده و
داعش مشارکت مستقیم داشتند.
4. عملیاتهای مخفی در عراق و سوریه (۲۰۱۴–۲۰۲۱)
شامل عملیاتهای شبانه علیه فرماندهان داعش، نفوذ در
مناطق تحت کنترل شورشیان و هدایت حملات هوایی ائتلاف.
تأثیر جهانی SAS
الگوی آموزشی و تاکتیکی به کار رفته در سرویس ویژه
هوابرد الهامبخش شکلگیری بسیاری
از واحدهای ضدتروریسم مدرن بوده است: دلتا فورس (آمریکا)، GSG9 (آلمان)،
و یمام (اسرائیل) همگی بر اساس ساختار و روشهای SAS طراحی
شدند.
شعار این نیرو همچنان بیانگر فلسفه عملیات ویژه است:
– کسی که جرأت داشته باشد، پیروز میشود.